İtalyanlar bu lezzetin peşinde…

İtalyan aşçıların 30'u aşkın sebzenin kullanıldığı Amasra salatasının tarifini soruyor…

Farklı medeniyetlere ait çok sayıda tarihi eserin yanı sıra doğal güzellikleri ve balık ağırlıklı mutfak kültürüyle yerli ve yabancı turistlerin ilgisini çeken Amasra’da ilçeye özgü yapılan salata, yurt içi ve yurt dışından gelen tatilcilerin beğenisini topluyor. Turistler, tarihi eserlerinin yanı sıra yeşilin her tonunu denizin mavisiyle bütünleştiren doğasının yanı sıra ilçeyi salatası için de tercih ediyor. Yerli ve yabancı turistlerde ‘balık-salata’ kültürünün oluşmasına, unutamadığı damak tadına vardığı Amasra Salatası, günü birlik binlerce turisti ilçeye çekmeyi başarıyor.

İlçenin simgesi haline gelen salata, özenle seçilmiş 30’ün üzerinde organik sebze kullanılarak yapılıyor.  Malzemelerinin ustalıkla yerleştirilmesi ve özel hazırlanmış sosun katılmasından sonra servise hazır hale gelen salata, ustaların hünerli elleri ve sırlarını vermedikleri birkaç detay ile marka haline de geldi.

Amasra dışında, özellikle Ankara'da birçok lokantanın menüsünde yer alan ve metropol kentlerde ünüyle “Amasra balık-salata” lokantaları açtıran Amasra Salatası, ilçedeki ustalarca bir sanatkar özeniyle hazırlanıyor. Çatal batırmaya kıyılamayacak bir sanat eseri olarak sunulan Amasra Salatası’nın geçmişi de 1900’lü yıllara dayanıyor.

METE AKYILDIZ: KULLANILAN MALZEMELER GÜNLÜK VE TAZE

İlçede faaliyet gösteren Mustafa Amca’nın Yeri Canlı Balık Lokantası İşletmecisi Mete Akyıldız, ilçenin tarihi geçmişi ile birlikte balık ve salatasıyla da bütünleştiğini kaydetti. Sadece salatayı yiyebilmek için binlerce kilometre uzaklardan, yurt içi hatta yurt dışından turistlerin geldiğini anlatan Akyıldız, şöyle konuştu:

“Amasra salatasının ünü ülke dışına çıkmıştır. Salatamıza ünlü yapan ustalarımızın marifetinin yanı sıra kullanılan malzemelerin günlük ve taze olmasıdır. Tabi bunun dışında sebzelerin ve mevsimsel otlardan oluşan malzemelerin yerleştirilme sırası önemlidir. En son uygulama olan soslama çok önemlidir. Tabi sosların salatanın her tarafına yedirilmesi de önemli. Bunun yanında kullandığımız malzemelerin birbiriyle karışmasının ardından bir esans oluşmaktadır. Böylelikle de ortaya bir sanat eseri çıkmaktadır. Amasra salatasının birçok yerde yapılmaya çalışılması hem iyi hem kötü. İyi yanı salatanın reklamının daha geniş kitleye ulaştırılabilmesi, kötü yanı ise bu lezzeti yakalayamamaları. Bu da Amasra Salatası’nın marka değerine zarar vermektedir. Salatanın özü neresiyse orada yenmelidir. Burada salatanın lezzeti ile birlikte doğa ve tarihi güzelliklerin ambiyansını yaşamakta önemli bir husus. Doğa, tarih, balık ve salata bir araya geldiğinde doyumsuz bir tat oluyor.”

İTALYAN MUTFAĞI SIRRINI ARAŞTIRIYOR

Amasra Salatası’nın geçmişinin büyük dedesinin ustalık dönemine dayandığını anlatan Akyıldız, “Rahmetli dedem, bugün Amasra Salatası dediğimiz o salatayı da o zamanlarda bol malzeme kullanarak yaparmış. Ama tabi o zamanlar süsleme sanatı yokmuş. Bu salata yıllar sonra biraz daha değişikliğe uğradı, görsel zenginliğine önem verildi. Amasra Salatası’nın markalaşma süreci yaklaşık 40-50 yıl öncesine dayanır ama özellikle tanınması 90’lı yıllardan sonra olmuştur. Bugün bizim İngiltere, Fransa ve İtalya’dan gelen misafirlerimiz ülkelerine döndüklerinde Amasra salatasının lezzetini anlatıyorlarmış. Hatta mutfağıyla dünyaca ünlü olarak bildiğimiz İtalyan aşçı misafirlerimiz oldu. Birkaç gün ilçemizde kalan İtalyan mutfağı ustaları, bize kendi bölgelerine özgü benzer sebze ve ot kullanarak Amasra Salatası’nın lezzetini yakalamak için kullanılan malzemeleri ve tarifini sordular. Bir sonraki yıl geldiklerinde başarılı olamadıklarını ve aynı tadı yakalayamadıklarını belirttiler. Bizler, Amasra Salatası’nda 3. kuşak olarak dedelerimizin bize bıraktığı mirasa sahip çıkmak ve kuşaktan kuşağa aktarmak istiyoruz” sözlerine yer verdi.

SALATADA KULLANILAN MALZEMELER

Salatalık, domates, havuç, kuru ve yeşil soğan, marul, kırmızı lahana, yeşil biber, piyaz, maydanoz, çükündür, roka, tere, brokoli, semizotu, dereotu, nane, beyaz turp, kırmızı pancar kökü, lahana turşusu gibi 30’u aşkın malzemenin kullanıldığı Amasra Salatası’nı meşhur yapan lezzeti kadar, o lezzeti veren malzemelerin kullanım sırası ile hazırlanışı, ölçüsü ve biçimi ile malzemeleri düzenli şekilde alta saklanması. Havuca ve turpa ilginç desenler verilip, enfes bir görüntüye dönüştürülerek sunulan salatanın lezzet sırrını ustalara sorarsanız söylemekten kaçınırlar. Hatır için söyleseler bile, mutlaka gizli bir eksiği vardır. Ancak en büyük sır, salata malzemelerinin tamamının ilçedeki köylülerden, turşularında ev turşusu olması. Amasra'da, kokusu hissedilen her balık lokantasında, Amasra Salatası olmadan yemeğe başlanmaz. Balık geldiğinde ise salatadan eser kalmaz. Amasra’yı gezenler balıkla bütünleşen Amasra Salatası’nın tadına baktıklarında unutamayacakları bir tatla tanışacaklar. Hele bir de o tada küçük limanda ufkun değişik renklere büründüğü gün batımı, portakal rengini almış güneşin, denizle buluştuğu ve martıların oynaştığı tablo görünümündeki an eşlik ederse…